اصلاح محیط کسب و کار پیشنیاز افزایش سرمایهگذاری، و بهدنبال آن بسیاری از پیشرفتهای دیگر است؛ از این رو، بنیاد «هریتیج» و مؤسسه «فریزر» ابزاری با نام «شاخص آزادی اقتصادی» طراحی کردهاند که به سنجش اقتصاد آزاد در کشورها میپردازد. بر پایۀ گزارش سال 2017 این شاخص، ایران با امتیاز 5/ 50 در جایگاه 155 جهان است. «شاخص آزادی اقتصادی» کشورهای جهان را در چهار حوزه و بر پایۀ 12 سنجه ارزیابی و رتبهبندی میکند. در جدول زیر امتیاز ایران در سنجههای گوناگون «شاخص آزادی اقتصادی» آمده است.
امتیاز ایران در سنجههای گوناگون «شاخص آزادی اقتصادی»
|
سنجهها |
امتیاز |
|
حقوق مالکیت |
32.4 |
|
صداقت دولت |
29.6 |
|
کارآمدی قضایی |
36 |
|
هزینۀ دولت |
92.7 |
|
بار مالیاتی |
81.1 |
|
سلامت مالی |
94.9 |
|
آزادی کسب و کار |
64.8 |
|
آزادی نیروی کار |
54.5 |
|
آزادی پولی |
55.5 |
|
آزادی تجارت |
54.5 |
|
آزادی سرمایهگذاری |
0 |
|
آزادی بازارهای مالی |
10 |
بر پایۀ گزارش «شاخص آزادی اقتصادی»، ایران رتبۀ 20 را میان کشورهای منطقه دارد. در جدول زیر امتیاز و جایگاه هر یک از کشورهای منطقه در این شاخص گزارش شده است.
امتیاز و جایگاه کشورهای منطقه در «شاخص آزادی اقتصادی»
|
کشورها |
امتیاز |
رتبه در منطقه |
رتبه در جهان |
|
امارات متحده عربی |
76.9 |
1 |
8 |
|
گرجستان |
76 |
2 |
13 |
|
قطر |
73.1 |
3 |
29 |
|
ارمنستان |
70.3 |
4 |
33 |
|
رژیم اشغالگر قدس |
69.7 |
5 |
36 |
|
قزاقستان |
69 |
6 |
42 |
|
بحرین |
68.5 |
7 |
44 |
|
اردن |
66.7 |
8 |
53 |
|
ترکیه |
65.2 |
9 |
60 |
|
کویت |
65.1 |
10 |
61 |
|
عربستان سعودی |
64.4 |
11 |
64 |
|
آذربایجان |
63.6 |
12 |
68 |
|
عمان |
62.1 |
13 |
82 |
|
قرقیزستان |
61.1 |
14 |
89 |
|
تاجیکستان |
58.2 |
15 |
109 |
|
لبنان |
53.3 |
16 |
137 |
|
پاکستان |
52.8 |
17 |
141 |
|
مصر |
52.6 |
18 |
144 |
|
ازبکستان |
52.3 |
19 |
148 |
|
ایران |
50.5 |
20 |
155 |
|
افغانستان |
48.9 |
21 |
163 |
|
ترکمنستان |
47.4 |
22 |
170 |
|
عراق |
ـ |
ـ |
ـ |
|
سوریه |
ـ |
ـ |
ـ |
|
یمن |
ـ |
ـ |
ـ |
|
فلسطین |
ـ |
ـ |
ـ |
«هنگکنگ» با امتیاز 8/ 89 در جایگاه نخست «شاخص آزادی اقتصادی» در جهان است و کشورهای «سنگاپور»، «نیوزیلند»، «سویس»، و «استرالیا» در جایگاههای دوم تا پنجم هستند.
